MASTIFF ANGIELSKI
Wzorzec FCI
Mastiff Angielski to wielki masywny pies, pochodzący prawdopodobnie od dogów asyryjskich, wywodzących się od doga tybetańskiego i sprowadzonych do Europy przez Felicjan. Niektórzy twierdzą, że mastiff pochodzi od greckiego molosa. Do celów wojennych wykorzystywali je Celtowie, Persowie i Aleksander Macedoński. Rzymianie natknęli się na walczące psy podczas podboju Brytanii. Doceniali ich walory, ogromną siłę i waleczność, ale skierowali je na areny, gdzie walczyły z dzikimi drapieżnymi zwierzętami i ludźmi. Mastify wykorzystywano również w łowiectwie. Polowały na niedźwiedzie i wilki. W Anglii mastify były mieszkańcami zarówno majątków ziemskich, zamków, jak i pilnowały chat biedaków. Chłopi trzymali najczęściej jednego psa na dwie rodziny, gdyż miał on odstraszać dziką zwierzynę oraz rozbójników. Angielscy królowie byli bardzo dumni z psów tej rasy, król Henryk VIII podarował Karolowi V - przedstawicielowi hiszpańskiej rodziny panującej batalion 400 mastiffów, które miały służyć jako psy wojenne. Mastify walczyły także na arenach w okresie elżbietańskim.
Po wprowadzeniu zakazu walk psich rasa zaczęła powoli odchodzić w zapomnienie. Najstarszym opisem mastiffa jest tekst powstały w 1631 roku, napisany przez Barnaby Goes'a i brzmiący mniej więcej tak: "Mastiff opiekuje się domem. W tym celu wyposażony został przez naturę w silne ciało, mocny i przenikliwy głos, wzrok przerażający intruza. Jego postawa nie może być ani za długa, ani za krótka; jego głowa imponująca i wspaniała; jego oczy bystre i zapalczywe; jego wargi czarne i szerokie; jego front silny i szeroki; jego talia krótka; jego stopy zwarte. Jego zachowanie nie powinno być ani łagodne, ani zbyt nikczemne. Powinien być zawsze czujny i przyjacielski...
TEMPERAMENT
Cechuje go zrównoważony temperament,
łagodne usposobienie i lojalność. Psy te podziwiane są ze względu na
swoją dostojność i siłę. Angielscy hodowcy bardzo wysoko cenią sobie
jego inteligencje. Jest bardzo oddany swojemu panu, podporządkowuje się
też jego rodzinie bez żadnych oznak oporu. Może być wykorzystywany jako
pies stróżujący, zachowujący umiejętności psa obronnego, chociaż znacznie
częściej spotyka się go jako pełnego przywiązania członka rodziny.
Doskonale stróżujące mastiffy, które nie wpuszczają nikogo niepożądanego, bezlitośnie
rozprawiając się z intruzami, opisano wielokrotnie w literaturze. Najbardziej
znane to "pies Baskervillów" Conan Doyla. W polskiej literaturze Henryk
Sienkiewicz opisał mastifkę Sabę, towarzyszącą i broniącą dzieci "W pustyni
i puszczy"
KONTAKT
Mastiff wymaga bardzo silnego kontaktu
z człowiekiem. Nie nadaje się do dużych hodowli kenelowych. Jest łagodny
i wierny pod warunkiem że otoczy się go atmosferą serdeczności. Nie kochane
stają się smutne, płochliwe. Szczególnie w pierwszym roku życia, trzeba
pamiętać, że jest to najpotężniejszy pies świata. Już mając rok będzie
ważył 80 kg . Jego zapotrzebowanie na wapno i składniki mineralne jest
bardzo duże i trzeba o tym pamiętać. Dzienna porcja żywieniowa dorosłego
mastiffa powinna być podzielona na dwie części (rano i wieczorem). Mastify
w domu czy w mieszkaniu są bardzo spokojne, po spacerze zajmują swoje
stałe miejsce z którego obserwują rodzinę i śpią. Mastiff angielski jest
rasą cieszącą się dużym zainteresowaniem. Pies ten jest bardzo popularny
w USA, oczywiście, w swojej ojczyźnie - Anglii, chętnie hodowany przez
Niemców i Holendrów.
Te obronne psy mają silny charakter, umiarkowany temperament, są spokojne i
niehałaśliwe. Chętnie pilnują słabszych członków stada, zaś swojego pana są
gotowe bronić za wszelką cenę, do momentu pokonania przeciwników. Zadowalają
się jedynie faktem pokonania, a nie unicestwieniem, lub dotkliwym poranieniem
napastnika. Nie są to psy bardzo aktywne, sprawiają wrażenie ociężałych i flegmatycznych,
jednak sprowokowane w momencie ataku stają się szybkie i zwinne, błyskawicznie
obezwładniają przeciwnika. Jedną z ważnych cech tej rasy jest to, że nie wykazują
nieuzasadnionej agresji w stosunku do innych zwierząt. Ponieważ są bardzo silnie
związane z właścicielem, większą wagę przywiązują do ochrony człowieka niż
terenu. Ze względu na pokaźne rozmiary, dużą siłę i dominujący charakter wymagają
starannego wychowania i prawidłowych kontaktów z człowiekiem. Nie jest to rasa
polecana dla każdego. Wymaga konsekwentnego prowadzenia i znajomości psychiki.
Te psy muszą zaufać właścicielowi i uznać go za przewodnika, w przeciwnym wypadku
będą próbowały dominować. Potrzebują bliskiego kontaktu z rodziną i nie powinno
się ich izolować.
Przyzwyczajają się i nie są w stanie łatwo zmieniać miejsca. Warto pamiętać,
że wybór tej rasy, jest wyborem na bycie z nim przez całe życie zwierzęcia.
A one jak większość olbrzymów nie żyją długo.
" MÓJ PIES NR 4/79 KWIECIEŃ 1998 " - Marzena Tkacz i Anna Markowska
Wzorzec rasy w/g FCI
(+porównanie z wzorcem AKC - American Kennel Club)
Wygląd ogólny:
Głowa w ogólnym zarysie dająca kwadratowy wygląd z każdej strony.
Pożądana jest proporcja szerokości głowy w stosunku do jej długości wraz z
pyskiem jak 2:3.
Ciało masywne, długie, potężnie zbudowane, o szeroko rozstawionych nogach.
Mięśnie wyraźnie zarysowane. Miara wielkości jest dezyderatem jeśli połączona
jest z jakością proporcji ciała i jego wagą.
Charakterystyka:
Wielki, masywny, potężny, symetryczny o dobrze związanym szkielecie;
połączenie majestatyczności z odwagą.
Temperament:
Spokojny, przywiązany do właściciela, lecz zdolny do obrony.
Głowa i czaszka:
Czaszka osadzona pomiędzy uszami i płaskim czołem, lecz zmarszczona
przy podekscytowaniu. Brwi lekko uniesione. Mięśnie skroni i policzków
dobrze rozwinięte. Sklepienie czaszki zaokrąglone, spłaszczone na łuku,
widoczne zapadnięcie w środkowo-przedniej części czoła od linii środkowej
pomiędzy oczami do połowy odległości szwu strzałkowego. Kufa krótka,
szeroka pod oczyma, utrzymująca się prawie równolegle w szerokości do
końca nosa; przecięta tzn. tępa, przechodząca w kwadrat, formująca kąt
prosty z dolna linia pyska, duża głęboka od nosa do dolnej szczęki. Dolna
szczęka szeroka do końca. Nos szeroki z szeroko otwartymi nozdrzami;
patrząc z przodu - płaski z profilu. Wargi rozchodzące się w rozwarte
kąty z przegroda zwisające lekko tak, że ukazują kwadratowy profil. Długość
kufy w stosunku do całej głowy i pyska jak 1:3. Obwód kufy mierzony w
połowie długości między oczami i nosem do obwodu głowy (mierzony przed
uszami) jak 3:5.
Oczy:
Małe, szeroko rozstawione nie mniej niż na sumę długości dwojga
oczu: Wgłębienie, pomiędzy oczyma dobrze zaznaczone, lecz nie za mocno.
Kolor orzechowo-brązowy, im ciemniejszy tym lepszy, nie ukazujący powiek.
Uszy:
Małe, cienkie w dotyku, szeroko rozstawione, osadzone w najwyższym
punkcie strony czaszki - tak aby leżały na przedłużonej linii wierzchołka
czaszki; w stanie spoczynku leżące płasko blisko policzków.
Pysk:
Kły zdrowe, potężne i szeroko rozwarte, w cęgowej linii lub
dolne zachodzące na górne, lecz nigdy tak dużo, aby dolna szczęka była
widoczna przy zamkniętym pysku.
Kark:
Lekko wygięty, umiarkowanie wydłużony, bardzo muskularny; mierząc
w obwodzie około jednego lub dwóch cali węższy niż czaszka mierzona przed
uszami.
Cześć przednia:
Barki i ramiona lekko opadające, ciężkie i muskularne. Nogi
proste i silne. Szeroko rozstawione; duże kości, łokcie kwadratowe, pęciny
wyprostowane.
Tułów:
Szeroka klatka piersiowa, głęboko osadzona pomiędzy przednimi
łapami, żebra łukowate dobrze zaokrąglone. Nieprawidłowo, jeżeli żebra
są głęboko pochylone w kierunku bioder. Obwód w pasie powinien być o
jedną trzecią większy niż wysokość przy barku. Plecy i lędźwie szerokie
i muskularne; płaskie i bardzo szerokie u suki; lekko zaokrąglone u psa.
Duża głębokość pachwin.
Tylna cześć:
Szeroka i muskularna z dobrze rozwiniętymi pośladkami; pęciny
zgięte, szeroko rozstawione i całkiem prosto ustawione podczas stania
i chodzenia.
Stopy:
Duże, okrągłe; palce dobrze wygięte w łuk. Pazury czarne.
Ogon:
Osadzony wysoko i sięgający do pęcin, a nawet poniżej; gruby,
u nasady zwężający się przy końcu, zwisający prosto w spoczynku, lecz
gdy pies jest podekscytowany ogon wygina się w łuk, lecz nie powyżej
części zadniej.
Chód, poruszanie się:
Mocny, pewny, łatwo rozciągający się.
Sierść:
Krótka, przylegająca.
Kolor:
Morelowo-płowy, srebrno-płowy, płowy, czarny z płowymi pręgami.
W każdym przypadku kufa, nos, uszy powinny być czarne.
Wady:
Każde odchylenie od podanych opisów powinno być rozważane proporcjonalnie
do jego wielkości i stopnia różnicy. Uwaga, samce powinny mieć dwa wyraźne,
normalne jądra całkowicie schodzące do moszny.
Interpretacja wzorca brytyjskiego i amerykańskiego przez międzynarodowych sędziów brytyjskich panią Betty Baxter i pana Davida Blaxter.
Ogólny wygląd:
Brytyjska norma nie daje specjalnych wskazówek odnośnie wagi
i miary, jej wymagania to: pies wielki masywny; mocny, symetryczny o
dobrze związanym szkielecie. Dlatego szukamy bardzo wielkiego, bardzo
masywnego psa, lecz ta masywność i wysokość musi wychodzić raczej z głębokości
tułowia a nie z wysokości nóg, w przybliżonych proporcjach dwie trzecie
tułowia do jednej trzeciej nogi. Mastiff nie powinien być za wysoki i
tykowaty. Amerykański standard wymaga dla psa minimum 30 cali wysokości
a dla suki 27,5 cala mierzonej na wysokości barków.
Temperament:
Mastiff ma bardzo wiemy temperament, określany w brytyjskim
standardzie, zimny, wierny właścicielowi, zdolny do obrony. Trochę więcej
szczegółów jest w amerykańskim standardzie w słowach takich jak dostojny,
odważny, imponujący. Kilka krajów wprowadziło "test temperamentu" jako
część kwalifikacji na tytuł championa i test ten jest normalnie włączony
w Klubowej Wystawie Championów. To może spowodować wątpliwości, na przykład
czy pies ma być nagrodzony za pokazanie agresji, podczas gdy może być
słusznym ukaranie psa za lęk czy drżenie na całym ciele w ringu, bez
względu na to jak dobry może okazać się eksterierowo. Z drugiej strony,
nie możemy poddać się skrajnościom w przeciwnym kierunku i zachęcać psa
do ataku, aby sprawdzić jego zdolność do obrony. Amerykański standard
wyraźnie określa; sędziowie nie powinni wybaczać bojaźliwości ani zjadliwości.
Głowa:
Głowa u mastifa jest wyjątkowo ważna i opis głowy zajmuje największą
część w brytyjskim jak i w amerykańskim standardzie. Jakkolwiek dla kogoś
kto nie jest obeznany z hodowlą jest to trudne do uświadomienia Głowa
faktycznie tworzy mastifa i musi być wielka z płaską czaszką z uszami
umiejscowionymi w najwyższym punkcie czaszki, tak aby linia przeprowadzona
ze szczytu czaszki przechodziła przez uszy. Przerwa pomiędzy oczami musi
być wyraźna nie płytka, a kufa musi być szeroka i głęboka. Te dwie proporcje
winny być prawie takie same. Dużo mastifów ma kufę wąską zbliżoną do
stożka, albo taką, która nie jest zaokrąglona pod oczami, dając słaby
wygląd, - jak podaje norma brytyjska - kufa winna być tępa, odcięta,
kwadratowa. Długość kufy w stosunku do całej głowy, jak 1:3.1 jeszcze
jeden ważny punkt - kwestia marszczeń - i tu są różnice pomiędzy wzorcem
brytyjskim i amerykańskim. Brytyjski standard wymaga, aby czoło było
płaskie lecz pomarszczone przy podnieceniu a amerykański standard mówi "zaznaczone
marszczenie, które szczególnie uwidacznia się przy podnieceniu".
Ten mały zwrot może spowodować różnice ocen wyglądu głowy. Jeśli chodzi
o brytyjską normę, to winno oznaczać, że głowa powinna być stosunkowo
gładka, jednakże gdy uszy psa są uniesione lub gdy pies jest czymś zainteresowany,
podekscytowany wówczas pojawiają się pomarszczenia, które zmieniają wygląd
psa. Podczas pokazów na Wyspach Brytyjskich, może to być mylnie interpretowane,
dużo mastifów pokazuje nieprzerwanie pomarszczoną głowę w połączeniu
z nadmiernie zwisającymi po stronach policzków pofałdowanymi wargami
czyniąc mastifa podobnym do Bloodhounda. Różnica pomiędzy prawidłową
ilością marszczeń i ich nadmiarem może zmienić całość zagadnienia. Reasumując,
dwa główne błędy, które powinno się zauważyć w ringu to: wąska, słaba
kufa i przesadnie dużo zmarszczeń. Z tych dwóch wad przycięta, słaba
kufa, brak zaznaczeń pod oczami jest częściej oceniana negatywnie. Jakkolwiek
wygląd głowy w podstawowym punkcie oceniany jest różnie przez różnych
ludzi. Jedno jest pewne w konkluzji, że hodowcy, sędziowie i wystawcy
muszą się stosować do norm hodowlanych, które regulują prawidłowy i wymagany
typ głowy. Standard hodowlany jest obowiązujący i należy się do niego
stosować, we wszystkich szczegółach.
Oczy:
Oczy powinny być małe, szeroko rozstawione i ciemnego koloru.
Powieki nie muszą migotać czerwono.
Uszy powinny być małe i cienkie w dotyku - przeciwnie ciężkie uszy są poważnym
błędem.
Tułów:
Tułów powinien być lekko dłuższy niż wysokość i nie może być
kwadratowy jak u Bullmastifa. To jest bardzo powszechna wada i choć niektórzy
sędziowie pochwalają krótki kształt swoich faworytów, to na pewno nie
jest to pożądaną cechą. Pierś powinna być szeroka i głęboka, jak się
to mówi "nie możesz życzyć sobie dwóch przednich nóg wychodzących
z tej samej dziury". Patrząc z przodu pierś musi być rzeczywiście
szeroka i powinna sięgać przynajmniej poziomu łokci. To nie musi być
widoczne u młodych psów, ale całkowicie dojrzały mastif musi mieć pierś
pomiędzy przednimi nogami tak umieszczoną, aby dolna część tworzyła jedną
linię z łokciami. Górna linia powinna być płaska i u suki bardzo szeroka.
U psa powinna być lekko wygięta w łuk.
Cześć przednia:
Barki powinny być bardzo dobrze ułożone, ale nie powinny być
pionowe - takie są defektem. Proste barki podnoszą wysokość psa, lecz
poruszanie psa do przodu sprawia mu ból. Trzeba pamiętać, że pęcinom,
które amortyzują nogi będzie dużo trudniej amortyzować wstrząsy przy
poruszaniu prostymi barkami, niż przenoszonymi w dół ramion na przednie
nogi. Według standardu hodowlanego pęciny winny być pionowe, lecz tak,
aby mogły być w pewnym stopniu zginane. Prawidłowe pęciny i prawidłowo
ustawione barki dają właściwą amortyzację ciężkiego ciała przy poruszaniu.
Część tylna:
Część tylna winna być silna i dobrze zespolona ze stawami biodrowymi
tylnych nóg. Amerykański standard wymaga, aby stawy biodrowe tylnych
nóg były umiarkowanie kanciaste na jednym poziomie z przednimi. Brytyjski
standard w ogóle nie wspomina o kanciastości. Mówi o tylnej części, że
powinna być szeroka i muskularna, niższa część pośladków musi być dobrze
rozwinięta.
Jest więc widoczne z tego, że "kwadratowość" winna być podkreślona
i "nieprosta" w górze i na dole jak u Chow-Chow. Jakkolwiek proste
i wąsko rozstawione tylne nogi są powszechnym błędem w hodowli. Patrząc z boku
koniec pleców powinien być podobny raczej do konia pociągowego niż do konia
wyścigowego.
Pysk:
Znowu mamy odchylenia pomiędzy brytyjskim i amerykańskim standardem.
Amerykański standard preferuje zgryz nożycowy, chociaż umiarkowany zgryz
dolnej szczęki na górną nie jest błędem. Brytyjski standard stanowi,
że dolna szczęka może zachodzić na górną, lecz nigdy tak dużo, aby była
widoczna przy zamkniętym pysku. To oznacza, że u mastifa zgryz dolnej
szczęki zachodzącej na górną jest dozwolony i uznawany, chociaż wielu
sędziów a nawet hodowców nie uświadamia sobie tego. Jakkolwiek powinno
być zrozumiale, że trudno połączyć szeroką kufę, która jest najistotniejsza,
ze zgryzem nożycowym.
Stopy:
Stopy powinny być okrągłe podobne do kocich, ale nie powinny
być rozciągnięte, podobne do zajęczych. Te stopy dźwigają ogromny ciężar
i muszą być do tego przygotowane. Pazury powinny być czarne i krótko
utrzymane.
Ogon:
Ogon winien być osadzony wysoko i winien być noszony prosto,
lecz przy podnieceniu wygięty w łuk do góry. Nisko osadzony ogon oznacza,
że tylna część wydaje się spadzista i opuszczona, zamiast być na poziomie
równo osadzonego ogona. Zad i krzyże muszą być silne i proste, nie mogą
opadać i być pochylone.
Sierść i umaszczenie:
Sierść powinna być krótka i gęsta, lecz dozwolona jest cięższa
i grubsza na barkach, karku i na plecach. Są dwie różnice w grubości
sierści, od długiego owłosienia wynikającego z pokrewieństwa z Bernardynem
/ do owłosienia w typie Dobermana. Jednak umiarkowanie krótkie owłosienie
jest prawidłowe. W zasadzie oficjalnie uznane są tylko trzy kolory w
hodowli, płowa (chyba najbardziej popularne umaszczenie), pręgowana i
brzoskwiniowa (najtrudniejsze do uzyskania umaszczenie). Jednak niuanse
w ubarwieniu mogą być znaczne, płowy może zmieniać się od bardzo jasnego
do dużo ciemniejszego graniczącego z czerwono-brzoskwiniowym lub wielbłądzio-
brązowym.
Pręgowany może zmieniać się od całkiem czarnego na całym ciele z nieznacznie
zaznaczonymi pasami do brzoskwiniowo-pręgowanego, gdzie pasy są bardzo atrakcyjne
w brzoskwiniowym kolorze. Natomiast nie jest pożądane, by na jasnym tle (zamiast
ciemnego) występowały pasy innego koloru.
Chód:
Brytyjski standard ogranicza się do stwierdzenia "mocny,
wolno rozciągający się " podczas gdy amerykański opis poruszania
się jest bardziej sprecyzowany. Mastif powinien poruszać się mocno i
swobodnie, lecz nie należy oczekiwać, aby poruszał się jak koń wyścigowy
albo Dog. Nie powinien poruszać się z gracją lecz z siłą. Mastif może
być podobny przy poruszaniu się do konia pociągowego. Nie można oczekiwać
aby pies takiej budowy poruszał się inaczej.
Literatura fachowa:
- idee dee Andersson (1998), The Mastiff: Aristocratic
- Guardian, Doral Publishing, Wilsorwille
- B. Baxter & B. Blaxter (1993), The Complete Mastiff, Howell
Book House, New York
- M. A. Moore (1978), The Mastiff, Denlinger^s Publishers Ltd., Fairfax
Copyright C 2000-2001 Aldona Zdrodowska